හුලවාලි

'තීව වධකයා ලවා හිස් ගසා දම්මන්ටයි වටින්නේ' පියරජු, ඇගේ දිගු කෙහෙ වැටියෙන් අල්වා, ඇයව බිමට තල්ලු කලේ, විස්තර කල නොහැකි තරමේ කෝපයකින්. ඔහුගේ රකුසු මුහුන දැක්කාම ඇගේ හදවත නැවතුනා කියලා කුමාරිට හිතුනා. හරියට අමනුස්සයෙක් වගේ. මව් බිසව නම් ළය මැදට ගහ ගනිමින් කලේ, නොනවත්වාම හඬන එකයි. 'මේකිව දීපල්ලා මස් වැද්දට'  ඔහුගේ හඬ මාලිගාව පුරා ගිගුම් දුන්නා.  රජ අණට වැඩි අණක් මේ ලොව තවත් තියනවාද?

අහස කඩා හැලෙන්ට වගේ වැටෙන ධාරානිපාත වර්ෂාවත්, අකුණු කෙටිල්ලත්, ගස් ඇඹෙරන හඬත්, කුමාරිට ඇහුනේ නෑ. ඊට වඩා ලොකු කුණාටුවක් ඇගේ හිත පුරා, වේගයෙන් පැතිරෙමින් තිබුනා.

පහුවදාට පහන් වෙනකොට ඊයේ රෑ කුණාටුව සංහිදිලා...මාලිගාවම නිහඬයි. හරියට අවමඟුලකට සූදානම් වෙනවා වගේ. කුමරිය පැලඳගෙන හිටපු ආභරණ එකින් එක ගැලෙව්වේ කිරි මව විසින් . ඇගේ උඩුකයේ, වස්ත්‍ර ඉවත් කරනවා දුටු මව්බිසව සිහිසුන්ව බිම පතිත උනා. නවාගත් හිසින් යුත් කුමාරි, මාලිගාවේ පිටුපස දොරින් රජ ගෙයින් නික්මුනා. අලි, ඇතුන් පිරිවරාගෙන, පැමිණි රාජ කුමාරයෙක් එක්ක යන්ට තිබුනු ගමනක් නේද මේ? කිරි මවගේ දෑසිනුත් ගලා හැලෙන් කඳුලු දුටු කුමාරි හිත තද කරගත්තා. තමන් කරනලද පව්වලට වන්දි ගෙවිය යුත්තේ තමාමයි ඈ හිතාගත්තා.මාලිගාවේ මිදුල උඩින් ඇවිදගෙන ගිය කුමාරි දිහා කවුරුත් ඇහැක් උස්සලා බැලුවේ නෑ. ළමා වියේ සමනලියෙක් මෙන් එහේ, මෙහේ දුව පැනගිය, යොවුන් වියේ , යෙහෙලියන් සමග හිසේ ගැසීමට මල් නෙලූ,, ගී ගැයු, ඒ රාජකීය උයනේ ගස් වැල් පවා පාත්වෙලා තිබුනේ හරියට ඇගේ නික්මීම ගැන සෝකෙන් වගේ. කුරුල්ලන් පවා නිහඬව , කම්පාවෙන් මේ සිද්ධිය දිහා බලා උන්නා. උන් වෙනදා වගේ කීචි, බීචි ගෑවේ නෑ.

මස් වැද්දා ඇතුල් නුවර වාහල් දොරකඩ ලඟ ඈ එනතුරු, ඇණ තියාගන බලා උන්නා. ගොරෝසු, හැඩිදැඩි පුද්ගලයෙකුවු, ඔහු අතවූයේ පුරුදු දුන්න හා ඊතලය. ඉනේ දවටගන හිටි අමුඩ කෙටියේ, කෙටේරියකුත් දකින්ට ලැබුනා. කෙතරම් දරදඬු පුද්ගලයෙක් උනත්, ඔහු කුමාරි දිහා නිකමටවත් ඇස් උස්සලා බැලුවේ නෑ. ඈ පසුපසින් හිමිහිට ගමන් කලා විතරයි.

රජ ගෙදරට හැමදාම වගේ දඩමස් සැපයුවේ මේ උන්දෑයි. කවුද දන්නේ දඩමස් හිඟ උනාම රාජ උදහසට බයේ, මේ උන්දෑ කැලේ හිටපු කොලු ගැටයෙක් මස් කරලා ගෙනාපු බව. ඒ ළපටි මසට කුමාරි ගිජු උනා. තව, තවත්, ඒ මසම ගේන්ටැයි මස් වැද්දාට වධ කලා. රාජ උදහසට වඩා තවත් දෙයක් මේ ලෝකේ තියනවද? ඔහු ඒ දේ කලේ තමන්ගේ පණ කෙන්ද රැක ගන්ටයි. රජ මාලිගාවේ කරණවෑමියට තමයි, ඔහුගේ නැති උනු පුතාගේ ඇඟිල්ලක් මස් හොද්දේ තිබිලා අහුවුනේ. ඒ වෙනකල් මේ සිද්ධිය කවුරුත් දැන හිටියේ නෑ. මස් වැද්දා කීවේ කුමාරි ඒ මසම ගේන්ට කීව බවයි.  වැරැද්ද කා අත උනත්, දැන් සිදු උනු දේ , සිද්ධ වෙලා අහවරයි.

ඈ හරිම සුරූපී තරුනියක්. ඒ වගේම හරිම මුරන්ඩුයි. දඟකාරයි. කාටවත් බයත් නෑ. ඒ පලාතෙම හිටියේ නෑ ඇයවගේ සුන්දර යොවුන් දැරියක්. ඇගේ ලස්සන දේහය දිහා කෙලින් බලන්ට නිර්භීත උනු කෙනෙක් හිටියෙත් නෑ. ඇගේ ඒ ස්වභාවය තමා මේ වෙලාවේ ඇයට ඇගේ හිත ගලක් කර ගැනීමට පිහිට උනේ.

ඔවුන් ගිය වැදි ගම්මානයේ ඇත්තන්ට නම්, සතුටේ ඉහිලුම් නැතුවා. එදා රෑම කාලි මාතාවට පූජාවක්. කාලි අම්මන්ගේ ගෙල වටේ තිබුනු මිනී ඔලු හැබෑ ඒවද බලන්ට කුමාරි වෙහෙසුනේ නෑ. ඇගේ පා ලඟ හැලී තිබුනු රතු පැල්ලම්, මිනිස් ලේද කියලා බලන්ටත් ඇයට ඕනේ උනේ නැහැ. ගිණි මැලේ නිවිලා යනකල් වැද්දන් නැටුවා. ඔවුන් නැටුවේ එක්තරා තාලයකට. කොල අතුවලින් වැහුනු ඔවුන්ගේ උඩුකය ගිනි මැලයේ එලියෙන් දිලිසුනා. නායක මස් වැද්දා නම් ගලින් නෙලපු පිලිමයක් වගේ ඇවිලෙන ගින්න දිහා බලන් උනා. කුමාරිත් හිටියේ ගිණි මැලය ලඟින්ම ඉඳගෙන. වාතය පුරා පැතිරිලා තිබුනේ මස් පිච්චෙන සුවඳත් එක්ක මිශ්‍ර උනු, ගස් කොලන්වල නැවුම් සුවඳක්. ගිනි දලු බුර, බුරා නගිනකොට, දර කෝටු පුපුරන හඬ ඈට ඇසුනා. ඒ එක්කම වදුල තුල තිබුනු සීතල ගින්නෙන් පහවෙලා ගියා.

රෑ කලුවර හිමින් සැරේ පහවෙද්දී, මහලු ගැහැනියක් කුමාරිව අඳුරු ගුහාවක් තුලට කැන්දාගෙන ගියා. එදා ඉඳන් ඇයව බලාගත්තේ ඒ ගැහැනියයි. මස් වැද්දාව සහේට ගැනීමට අවශ්‍ය දිය ලණුව තනනා අන්දම කියලා දුන්නෙත් ඇයයි. ගහක පට්ටයක් සූරා, ඉතා සීරුවෙන් එය නිම කල කුමාරි එය මස් වැද්දාගේ ඉනෙහි දැවටීමෙන් ඔහුව තම සහකරු කරගැනීමට කැමැත්ත දෙනු ලැබුවා.

මේ දෙදෙනාගෙන් පැවත එන පරපුර තමා අද 'රොඩී' මිනිසුන් ලෙස ලංකාවේ හඳුන්වනු ලබන්නේ. 

මෙහි සඳහන්වන කුමරිය, 12 ශත වර්ෂයේ ජීවත්වූ, 1 පරාක්‍රමබාහු රජතුමාගේ දියණියවු රත්නවල්ලි කුමරියයි. රැහේ අය ඇයව 'නවරතන් වල්ලි' ලෙසිනුත් හඳුන්වනු ලැබුවා. රොඩී තරුනියන් මෙච්චර ලස්සන උනේ රත්නවල්ලි කුමරිය නිසා බවට කතාවකුත් තියනවා. සාලිය කුමරා හා එක් උනු, අශෝකමාලාත් රොඩී තරුනියක්.

 

මෑත කතාව: 1910දී ලංකාවේ විසූ, බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාරවරයෙක්, අද 'ගාලු මුවදොර හෝටලය' නමින් හැඳිවෙන තැන තම නිවහන ඉදිකර තිබෙනවා. එහි වැඩ කල රොඩී තරුනියක් හා පෙමින් වෙලුනු ඔහු ඈ හමුවීම සඳහා නිවසේ උමගක් ඉදිකලාලු. ඔහු නැවත, සිය රට බලා යද්දී, ඇයට කැමති දෙයක් ඉල්ලන්ට කී වෙලේ ඇය මේ නිවස ඉල්ලාවියැයි ඔහු හිතුවාලු. ඒත් ඈ ඉල්ලා ඇත්තේ, තමන්ගේ ජාතියේ ගැහැනුන්හට උඩුකය වැසීමේ නිදහස. ඉන් පස්සේ ඔහු එම නිදහස රොඩී ගැහැනුන්ට දීපු බවකුත්, නිවහන විකුණූබවකුත් කියැවෙනවා.

ඉහතින් දැක්වෙන ජායාරූපය සත්‍ය රොඩී තරුනියකගේ ජායාරූපයක්. සාස්තර බලන, ගී ගයන, මන්තර, ගුරුකම් ප්‍රගුන කර ඇතැයි බොහෝ අය හිතන, මේ රූබර ගැහැනුන් කවදා හෝ ඔබේ මිදුලකට පැමින ඇද්ද?

Fair of face like the full blown lotus

Thy rosy lips match the red lilies

Thine eyes blue as the induvara flower

With swelling swanlike breasts;

Shine resplendent

The livelong day,

Rodi girl; the full moon over Ratnapura sky

(Kavsangarava. 1928).

(රොඩී තරුනියකු ගැන ලියැවුනු කවියකි.)